Od 11 lutego do 4 marca mieszkańcy województwa lubelskiego będą mogli składać wnioski o usunięcie wyrobów zawierających azbest. Nabór ogłosił dziś Zarząd Województwa Lubelskiego. Projekt „Lubelskie bez azbestu” jest współfinansowany z programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego 2021–2027. Do 2029 roku z regionu ma zniknąć ponad 115 tys. ton niebezpiecznych materiałów.

Informację o rozpoczęciu naboru przekazali marszałek Jarosław Stawiarski i wicemarszałek Marek Wojciechowski. Samorząd województwa podkreśla, że problem azbestu w regionie jest wciąż bardzo duży. Na terenie Lubelszczyzny znajduje się nadal ponad 1 mln ton zinwentaryzowanego azbestu, widocznego szczególnie w zabudowie wiejskiej.

Milion ton w regionie

Lubelskie należy do województw z największą ilością azbestu w kraju. Materiał ten przez lata był stosowany głównie w pokryciach dachowych i elementach elewacji. Dziś jego obecność oznacza zagrożenie dla zdrowia i środowiska.

– Działania polegające na skutecznym usunięciu azbestu z terenu województwa lubelskiego są jednym z zadań priorytetowych z uwagi nie tylko na środowisko, ale także zdrowie mieszkańców. Samorząd Województwa Lubelskiego nie ustaje w podejmowaniu starań, których długofalowym celem będzie całkowita utylizacja szkodliwego materiału jakim jest azbest – powiedział marszałek Jarosław Stawiarski.

W poprzednich latach samorząd zrealizował dwa duże projekty. Usunięto nieodpłatnie blisko 182 tys. ton wyrobów zawierających azbest z ponad 73 tys. nieruchomości. Obejmowało to demontaż, transport i unieszkodliwienie materiałów.

66 milionów złotych na kolejne lata

Zarząd Województwa wynegocjował z Komisją Europejską środki na dalsze działania w ramach Funduszy Europejskich dla Lubelskiego 2021–2027. Dofinansowanie wynosi ponad 15,5 mln euro, czyli przeszło 66 mln zł. Te środki mają pozwolić na utylizację ponad 115 tys. ton wyrobów azbestowych do końca 2029 roku.

Projekt obejmuje demontaż pokryć dachowych i elementów elewacji, odbiór, transport oraz składowanie odpadów na składowisku odpadów niebezpiecznych. Wsparcie jest skierowane do osób fizycznych, instytucji i przedsiębiorstw.

Wnioski w gminach do 4 marca

Nabór będzie prowadzony w gminach i miastach województwa w dniach od 11 lutego do 4 marca. Zainteresowani muszą złożyć wymagane dokumenty w urzędzie właściwym dla miejsca występowania azbestu. Formularze są dostępne na stronie internetowej województwa, na profilu Departamentu „Naturalnie Lubelskie” oraz na stronach internetowych gmin i miast.

– Zależy nam na tym, aby zainteresowane podmioty jak najszybciej składały wnioski bezpośrednio do urzędów w swoich gminach. Przy podobnych kryteriach i uzyskanej punktacji decydująca okazać może się data wpływu danego wniosku – zaznaczył wicemarszałek Marek Wojciechowski.

Włókna groźne po latach

Azbest jest materiałem trwałym i odpornym na zniszczenie. Po przedostaniu się do środowiska utrzymuje się w nim bardzo długo. Włókna mogą trafiać do powietrza w wyniku naturalnych procesów lub działalności człowieka, zwłaszcza podczas korozji płyt azbestowo-cementowych oraz niewłaściwego demontażu i transportu.

Wdychanie włókien może prowadzić do poważnych chorób rozwijających się po wielu latach. Objawy azbestozy mogą pojawić się po 10–20 latach, a chorób nowotworowych wywołanych azbestem nawet po 40 latach.