Ponad 350 wydarzeń i blisko 7,5 tys. uczestników – tak wygląda pierwszy rok działalności Urban Lab Lublin. Miejska przestrzeń przy ul. Spokojnej 2 działa od 2025 roku i jest otwarta dla mieszkańców, organizacji społecznych, środowiska akademickiego i grup nieformalnych. Tu odbywają się warsztaty, debaty i szkolenia związane z Europą, samorządem oraz bezpieczeństwem.

Urban Lab mieści się na parterze budynku w centrum miasta. To ogólnodostępne miejsce spotkań i pracy. Przestrzeń zaprojektowano z ograniczoną emisyjnością i mniejszą ilością odpadów. W ciągu roku odbyły się tu setki zajęć dla różnych grup wiekowych.

– Urban Lab Lublin to przestrzeń, w której łączymy potencjał mieszkańców, środowiska naukowego oraz samorządu. Tworzymy tu innowacyjne rozwiązania odpowiadające na realne potrzeby społeczności, wzmacniając ich kompetencje i umiejętności. To inwestycja w przyszłość Lublina, oparta na dialogu i współpracy. Dziękuję wszystkim mieszkankom i mieszkańcom za udział w wydarzeniach – to dzięki Wam ta przestrzeń tak prężnie się rozwija – mówi Krzysztof Żuk, Prezydent Miasta Lublin.

Warsztaty, debaty i spotkania z ekspertami

Program pierwszego roku oparto na trzech ścieżkach: edukacji europejskiej, samorządowej oraz bezpieczeństwie. Odbywały się warsztaty o funkcjonowaniu miasta i zajęcia dotyczące rozpoznawania dezinformacji w sieci, prowadzone przez Stowarzyszenie Demagog. Przygotowano też grę planistyczną „Szachy Krajobrazowe” do pracy nad tematami zagospodarowania przestrzeni i rewitalizacji.

Powstała koncepcja elektronicznego podręcznika dla młodych mieszkańców, który ma ułatwić im włączanie się w sprawy miasta. W wakacje zorganizowano Letnią Szkołę Bezpieczeństwa. Było 11 warsztatów z samoobrony, pierwszej pomocy i zasad ewakuacji. Zajęcia prowadzili strażacy, policjanci, żołnierze 2. Brygady WOT oraz strażnicy miejscy.

Współpraca z kulturą i nauką

Urban Lab współpracuje z 10 instytucjami kultury, w tym z Centrum Kultury, Teatrem Starym i Ośrodkiem Rozdroża. Nawiązano partnerstwa z Instytutem Agrofizyki PAN oraz Dyrekcją Regionalną Lasów Państwowych. Wspólne działania dotyczyły m.in. edukacji żywieniowej, ekologicznej i leśnej.

W 2025 roku ruszył projekt „Włącznik!”. Do programu wybrano 10 podmiotów, m.in. Zespół Pieśni i Tańca im. Wandy Kaniorowej, filie Miejskiej Biblioteki Publicznej im. H. Łopacińskiego, Ośrodek Rozdroża, Dzielnicowy Dom Kultury Bronowice – Pracownie Kultury Tatary, Teatr Stary oraz Centrum Kultury. W instytucjach mają powstać młodzieżowe rady doradcze i pierwsze inicjatywy przygotowane przez młodych.

Inkubator dla młodzieżowych organizacji

Po kilku miesiącach badań wśród młodych aktywistów przygotowano koncepcję Inkubatora Młodzieżowych Organizacji Pozarządowych. Program startuje w tym roku. Młodzi mieszkańcy dostaną wsparcie przy zakładaniu i prowadzeniu organizacji. Zaplanowano szkolenia z ochrony danych i bezpieczeństwa małoletnich, mentoring, dyżury eksperckie i spotkania sieciujące.

Drugi rok działalności ma przynieść więcej działań akademickich i współpracę z młodymi naukowcami. W planach jest też powołanie zespołu ekspertów ds. edukacji europejskiej dla lubelskich szkół.

Projekt „Urban Lab Lublin – Miasto dla Młodych” realizowany jest w latach 2025–2028. Jego budżet to 4,5 mln zł. Z tego 3,2 mln zł pochodzi z funduszy Unii Europejskiej, 479,4 tys. zł z budżetu miasta, a 811,6 tys. zł ze środków państwowych.