Na Politechnice Lubelskiej można nauczyć robota nowych ruchów, a spawania uczyć się w wirtualnej rzeczywistości. Uczelnia otworzyła Wschodnie Centrum Nauki i Robotyki, wyposażone w urządzenia wykorzystywane w przemyśle. Studenci będą tu zdobywać umiejętności, naukowcy prowadzić badania, a lubelskie firmy sprawdzać, które procesy produkcyjne warto zautomatyzować.
Wszystko zaczęło się od rozmów z lubelskimi przedsiębiorcami. Firmy skupione wokół Lubelskiej Wyżyny Przemysłowej zwracały uwagę na brak ośrodka, który pomagałby im w rozwijaniu robotyzacji, automatyki przemysłowej, sztucznej inteligencji i cyberbezpieczeństwa.
– W gronie przedsiębiorców skupionych wokół Lubelskiej Wyżyny Przemysłowej usłyszeliśmy, że w Lublinie nie ma ośrodka, który świadczyłby usługi dla przemysłu w obszarze nowoczesnych systemów robotycznych, automatyki przemysłowej, wykorzystania sztucznej inteligencji w przemyśle czy cyberbezpieczeństwa – mówi prof. Dariusz Czerwiński, prodziekan ds. Wschodniego Centrum Nauki i Robotyki oraz rozwoju Wydziału Matematyki i Informatyki Technicznej.
W tworzenie Centrum zaangażowało się kilka wydziałów Politechniki Lubelskiej. Pomysł przygotował Wydział Matematyki i Informatyki Technicznej. Do współpracy włączyły się m.in. Wydział Zarządzania, dysponujący Laboratorium Wizji Maszynowej, oraz Wydział Mechaniczny, gdzie działa laboratorium druku 3D w metalu.
Jak podkreśla prof. Kamil Jonak, dziekan Wydziału Matematyki i Informatyki Technicznej, Centrum ma łączyć potencjał uczelni z potrzebami przemysłu. Współpraca ma obejmować rozwój robotyzacji i automatyzacji, również w zastosowaniach klinicznych.
Na realizację projektu przeznaczono około 11,5 mln zł. Z tej kwoty 10 mln zł pochodzi z subwencji Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a 1,5 mln zł ze środków własnych Politechniki Lubelskiej.
Jednym z głównych zadań Centrum będzie pomoc przedsiębiorcom w testowaniu nowych technologii. Firma, która planuje zautomatyzować część produkcji, będzie mogła najpierw sprawdzić, czy robot wykona określoną czynność i jak takie rozwiązanie wpłynie na pracę zakładu.
– Jeżeli przedsiębiorca chce zautomatyzować procesy, jesteśmy w stanie przeanalizować, jak to zrobić, żeby było wydajniej i żeby można było wprowadzić oszczędności albo zwiększyć efektywność produkcji – zapowiada prof. Czerwiński.
W Centrum będzie można testować roboty przemysłowe i mobilne, druk 3D czy systemy wizji maszynowej, które pozwalają urządzeniom rozpoznawać obiekty za pomocą kamer. Ważną częścią działalności będą też technologie IT/OT i cyberbezpieczeństwo. Chodzi między innymi o to, jak maszyny komunikują się z systemami informatycznymi, które sterują produkcją i zbierają dane.
Przedsiębiorcy będą mogli zlecać badania, analizować możliwości automatyzacji i korzystać ze szkoleń. Informacje o dostępnej aparaturze, usługach i osobach odpowiedzialnych za poszczególne obszary znajdują się na stronie dlabiznesu.pollub.pl.
Na studentów czekają urządzenia stosowane w nowoczesnych zakładach produkcyjnych. Wśród wyposażenia znajdują się roboty przemysłowe firm KUKA i FANUC oraz coboty, czyli roboty zaprojektowane do współpracy z człowiekiem.
Jak nauczyć robota nowego zadania? W przypadku niektórych cobotów wystarczy poprowadzić jego ramię rękami i pokazać, jaki ruch ma wykonać. Maszyna zapamiętuje tę czynność i może ją później powtarzać. Wybrane modele potrafią też wykrywać obecność człowieka i zatrzymywać swój ruch.
Podczas zajęć studenci będą poznawać działanie robotów, uczyć się ich programowania i automatyzacji procesów. Zobaczą również, jak maszyny komunikują się ze sobą i z systemami informatycznymi. To właśnie w ten sposób urządzenia wymieniają dane i współpracują na linii produkcyjnej.
W Centrum znalazło się również wirtualne stanowisko spawalnicze. Osoba ćwicząca zakłada prawdziwą maskę spawalniczą i korzysta z uchwytu przypominającego ten używany podczas spawania. Sam proces odbywa się w rzeczywistości wirtualnej.
System analizuje sposób wykonania zadania, ocenia jakość spawania i wskazuje popełnione błędy. Dzięki temu można wielokrotnie ćwiczyć tę samą czynność, ograniczając zużycie elektrod i materiałów spawalniczych. Takie stanowisko może służyć do nauki i doskonalenia umiejętności potrzebnych w przemyśle, który nadal poszukuje wykwalifikowanych spawaczy.
Nowa aparatura ma służyć również badaniom naukowym. Pracownicy uczelni będą mogli wykorzystywać wyposażenie Centrum do prowadzenia eksperymentów, wykonywania pomiarów i rozwijania rozwiązań związanych z robotyką oraz nowymi technologiami.
Politechnika Lubelska zakłada także współpracę z badaczami spoza uczelni. Wschodnie Centrum Nauki i Robotyki ma w ten sposób łączyć działalność dydaktyczną, badania naukowe i projekty realizowane wspólnie z przedsiębiorstwami.