Pedet, kino Kosmos, Czechów i lubelska architektura modernistyczna trafiły do najnowszego numeru „PA.RA”. W niedzielę 13 września czasopismo będzie miało swoją premierę w kawiarni „Nie wylej”, a wcześniej odbędzie się spacer „Architektura władzy, administracji i pieniądza 1926-1956”. Wstęp jest wolny, zapisy nie obowiązują.

Nowa „PA.RA” prowadzi przez miejsca zapisane w historii Lublina

Najnowszy numer skupia się na lubelskim modernizmie, ale patrzy na niego szerzej niż przez same budynki. Są tu historie dawnych miejsc, wspomnienia mieszkańców, architektoniczne projekty i opowieści o mieście, które przez kolejne dekady zmieniało swój wygląd.

Grażyna Stankiewicz wraca do Pedetu w tekście „Okna z widokiem na luksus” i opowiada o domu handlowym, który w realiach PRL wyróżniał się na tle codzienności. W „Kosmosie 888” przypomina z kolei kino Kosmos – miejsce, które zniknęło z krajobrazu Lublina, ale nadal funkcjonuje w pamięci wielu mieszkańców.

W numerze znalazł się też wywiad z architektem Karolem Krupą „Straty i niezrealizowane wizje”, poświęcony fenomenowi lubelskiego modernizmu. Kolejne teksty prowadzą na Czechów, do historii eksperymentu mieszkaniowego, kulis budowy oddziału Banku Gospodarstwa Krajowego i Domu Pereca oraz projektu kinoteatru „Era”.

Jest również miejsce na osobiste spojrzenie mieszkańców. Wspomnienia zebrane pod hasłem „Jak zapamiętałem swój dom?” pokazują Lublin przez codzienne doświadczenia i pamięć o miejscach, z którymi przez lata byli związani ich mieszkańcy.

Z numerem można ruszyć w miasto

Do tego wydania „PA.RA” dołączono „Wędrownik” autorstwa Małgorzaty Michalskiej-Nakoniecznej. To publikacja poświęcona najważniejszym obiektom modernistycznym w Lublinie, która rozwija temat numeru poza samą lekturę.

W środku znalazł się także plakat Roberta Sawy. Powstał z druków typograficznych, liter i kompozycji znaków wydrukowanych w Izbie Drukarstwa.

Niedziela zacznie się od spaceru po modernistycznym Lublinie

Zanim rozpocznie się spotkanie z autorami tekstów, będzie można ruszyć na spacer „Architektura władzy, administracji i pieniądza 1926-1956”. Poprowadzi go Marcin Semeniuk – architekt, badacz architektury modernizmu, współzałożyciel i przewodniczący Stowarzyszenia Modernizm w Lublinie.

Początek spaceru zaplanowano 13 września o godz. 15:30 przed bramą Starostwa Powiatowego przy ul. Spokojnej 9.

Trzy godziny później wydarzenie przeniesie się do kawiarni „Nie wylej”. Promocja nowego numeru „PA.RA” rozpocznie się o godz. 18:30 przy ul. Żwirki i Wigury 4. Głównym tematem spotkania będzie najnowsze wydanie poświęcone lubelskiemu modernizmowi.

Wstęp wolny i bez zapisów

Udział w spacerze i spotkaniu jest bezpłatny. Zapisy nie obowiązują. Organizatorami są Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN” w Lublinie, Dom Słów, Stowarzyszenie Modernizm w Lublinie oraz kawiarnia Nie wylej.

Więcej informacji o czasopiśmie „PA.RA” znajduje się na stronie https://teatrnn.pl/wydawnictwo/pa-ra/. Archiwalne numery można znaleźć pod adresem https://teatrnn.pl/para, a informacje o projekcie „Czasopismo PA.RA. Edycja 2026” na stronie https://teatrnn.pl/kalendarium/projekty/czasopismo-pa-ra-edycja-2026/.

Projekt wydawniczy „Czasopismo PA.RA. Edycja 2026” został dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Partnerem jest ZAIKS.